Hiển thị các bài đăng có nhãn TRẢ LỜI CÂU HỎI VÌ SAO?. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn TRẢ LỜI CÂU HỎI VÌ SAO?. Hiển thị tất cả bài đăng

VÌ SAO NGƯỜI TRONG ẢNH NHÌN THEO CHÚNG TA?



Chắc hẳn mọi người đều từng thấy những bức chân dung biết dõi mắt theo khi chúng ta đi ra xa. Cái đặc tính kỳ lạ đó đã được người ta chú ý từ lâu, và thật khó giải đáp. Những người yếu bóng vía thậm chí còn bị nó làm cho sợ hết hồn...

Nhưng thực ra bí mật này chỉ là một loại ảo giác của thị giác mà thôi. Toàn bộ lý do là: con ngươi trên những bức chân dung đó được đặt ở chính giữa mắt. Khi một người nhìn thẳng vào bạn, bạn sẽ thấy mặt anh ta chính là như vậy, nhưng khi người đó nhìn đi chỗ khác, bạn sẽ thấy con ngươi và tất cả lòng đen của anh ta không ở chính giữa mắt mà chuyển dời đôi chút về phía bên.

Khi bạn đi về một phía xa bức chân dung thì hai con mắt của bức chân dung không hề thay đổi vị trí của chúng, nghĩa là vẫn ở nguyên chính giữa mắt. Và vì ngoài lý do trên ra, toàn bộ bộ mặt mà bạn tiếp tục trông thấy vẫn ở nguyên vị trí cũ, cho nên tự nhiên bạn có cảm tưởng rằng hình như bức chân dung quay đầu và theo dõi mình.

Cũng có thể dựa vào cách ấy để giải thích những đặc điểm tương tự trên một bức tranh: con ngựa lao thẳng về phía chúng ta, mặc dù chúng ta rời xa bức tranh về phía nào; một người bao giờ cũng chỉ tay vào chúng ta vì bàn tay đưa về phía trước của hắn luôn luôn hướng thẳng vào chúng ta...

Hình trên là một ví dụ về trường hợp đó. Những loại tranh này thường được dùng làm áp phích tuyên truyền cổ động hoặc quảng cáo.

VÌ SAO KHI ĐI LẠC CON NGƯỜI THƯỜNG ĐI THÀNH VÒNG TRÒN


Một nghiên cứu của các nhà tâm lý học thuộc Học viện Điều khiển Sinh học ở Tubingen, Đức vừa giải thích vì sao khi bị lạc trong một khu rừng rậm hay sa mạc mà không có những phương tiện định vị như mặt trời, mặt trăng hay bản đồ, la bàn... con người luôn đi thành những vòng tròn mà không hề hay biết.

Bằng nhiều thí nghiệm trong sa mạc Sahara và rừng rậm Bienwald ở Đức khi thời tiết u ám và với những người bịt mắt, họ đã nhận thấy rằng con người luôn đi thành những vòng tròn xoắn ốc theo một chiều hoặc chiều ngược lại khi không có những mốc đánh dấu. Nguyên nhân chủ yếu không phải là do chúng ta luôn có một chân dài hơn hay mạnh hơn chân kia nên đường đi thường bị xiên theo một hướng nhất định mà bởi trong não bộ của con người việc nhận định đi theo đường thẳng là một hành động không hề đơn giản như ta nghĩ. Chính những sai lầm nhỏ ngẫu nhiên trong não đã dần chuyển cảm giác về đường thẳng thành đường tròn khiến con người luôn có xu hướng đi lòng vòng một cách tự nhiên.

TẠI SAO BÍ NGÔ LÀ BIỂU TƯỢNG CỦA HALLOWEEN?



Halloween là lễ hội được nhiều người trang hoàng và ăn mừng lớn nhất nhì trong các lễ hội ở Mỹ và nhiều nước trên thế giới. Có một vật mà bạn sẽ không bao giờ thấy vắng bóng trong đêm Halloween đó chính là quả bí ngô. Vậy tại sao quả bí ngô được khoét (pumpkin-carving) thành những hình thù ma quái lại được coi là biểu tượng đặc trưng nhất của lễ hội này?

Theo truyền thuyết của người Ailen thế kỷ 18, xưa kia có một anh chàng nông dân nổi tiếng nghiện rượu có tư chất thông minh biệt hiệu là Jack Hà Tiện (Stingy Jack). Một hôm anh chàng Jack này mời quỉ vương

Satan (Satan devil) (ông trùm của các loại quỉ dữ) đi uống rượu. Nhưng Jack Hà Tiện lại không muốn trả tiền nên chàng ta bèn dụ dỗ con quỉ hãy hóa phép tự biến thành thành đồng tiền để Jack Hà Tiện mua rượu cùng nhậu cho vui. Quỉ dữ nghe thấy bùi tai liền biến thành đồng tiền thì Jack nhặt ngay lấy bỏ vào túi áo trong đó có sẵn một thánh giá bằng bạc (a silver cross) khiến quỉ không thể trở lại nguyên hình quỉ được nữa. Sau đó Jack cũng giải phóng cho quỉ nhưng với điều kiện là quỉ không được quấy nhiễu Jack trong suốt 1 năm, và nếu Jack chết, quỉ cũng không được thu linh hồn (soul) của Jack. Một năm sau vì sợ quỉ sẽ quấy nhiễu mình, Jack lại đánh lừa quỉ để quỉ leo lên cây táo hái quả. Trong lúc quỉ còn đang loay hoay trên cây thì Jack khắc ngay một thánh giá vào thân cây, thế là quỉ sợ không dám leo xuống và Jack đã thỏa thuận với quỉ là không được trêu chọc anh thêm 10 năm nữa thì Jack mới thả nó xuống.
Chẳng bao lâu sau đó Jack Hà Tiện chết. Hồn ma (wraith) của Jack đến gõ cửa thiên đường (gates of heaven) nhưng thượng đế không nhận vì những vụ lừa đảo (tricks) của anh với quỉ dữ khiến thượng đế nghĩ rằng không thể cho một một kẻ quá tinh quái như vậy lên cõi trời (heaven). Xuống địa ngục thì sợ gặp quỉ Satan khi trước còn tức tối nên Jack muốn vào địa ngục cũng không xong. Nhưng khi xuống đến địa ngục (reached hell) gặp quỉ Satan, vì giữ lời hứa không bắt hồn Jack nên quỉ đuổi Jack đi nhưng tỏ ý thương hại nên cho Jack một cục than hồng để mà dò đường trong đêm tối (find his way in the darkness). Jack Hà Tiện bỏ cục than cháy đỏ vào trong một củ khoai tây thối làm đèn và cứ luẩn quẩn khắp cõi dương gian (wandering in the unending darkness between heaven and hell) và phong tục đặt những ngọn nến vào quả bí đỏ hay củ khoai tây trong ngày lễ Halloween…xuất phát từ đó. Người Ailen gọi Jack là Jack of the Lantern, tức là Jack lồng đèn, và sau gọi thành Jack-O’Lantern (lit Jack-O’Lantern).

Vì Jack tinh ranh và láu cá nên người dân ở các ngôi làng Ailen tin rằng linh hồn của Jack sẽ có thể tìm cách trở về nên mỗi khi mùa Halloween đến, họ khắc (carve) lên củ cải hoặc củ khoai tây… thành hình mặt người láu cá và đem bày ở bệ cửa sổ hay cửa ra vào để xua đuổi những hồn ma vất vưởng như Jack Hà Tiện không xâm nhập vào nhà của họ (ward off the evil spirits and keep the Stingy Jack away) vào đêm 31 tháng 10 – Đêm các Thánh (All Saints' Night).

Truyền thống này đã được đổi khi những di dân từ Ailen và Anh quốc tới Hoa Kỳ, họ thấy rằng quả bí đỏ, tức bí ngô hay bí rợ, một loại quả đặc sản được trồng rất nhiều ở Bắc Mỹ (đây cũng là loại quả tượng trưng cho hoa màu sum suê ở nước Mỹ). Loại quả màu da cam này là nguyên liệu thích hợp nhất để họ khoét ruột tỉa hình mặt anh chàng Jack-O’Lantern láu cá, hơn nữa khi thắp đèn trong quả bí ngô họ thấy sáng hơn là thắp đèn bên trong củ cải, khoai tây hay bí đao nên quả bí ngô trở thành biểu tượng cho ngày lễ Halloween (a symbol for Halloween) là bắt nguồn như thế.

TẠI SAO LÁ CÂY VÀNG TRONG MÙA THU?



Các phân tử tạo màu vàng và cam chính là nguyên nhân khiến cây thay áo khi thu sang, nhưng điều gì khiến nhiều loại cây đỏ rực rỡ vẫn còn là bí ẩn. Màu lá còn tiết lộ cho ta biết mức độ stress của cây.

Lá cây phản ứng trước sự giảm nhiệt độ và ánh mặt trời yếu và ít hơn của mùa thu bằng cách ngừng sản xuất diệp lục - chất tạo điều kiện cho cây bắt ánh sáng và tạo ra năng lượng. Bởi diệp lục rất nhạy cảm với điều kiện lạnh, nên trong những trường hợp như sương đến sớm, lá cây sẽ đổi màu rất nhanh.

Khi chất diệp lục tạo màu xanh bớt dần đi, thì các chất nhuộm màu đỏ và vàng - chính là cất caroten thường có mặt trong cà rốt hoặc bí đỏ - thống lĩnh bề mặt lá.

"Chất tạo màu vàng và đỏ vẫn luôn hiện diện trong lá cây suốt cả mùa hè, nhưng phải đến khi màu xanh nhạt đi chúng ta mới nhìn thấy", Paul Schaberg, nhà nghiên cứu về thực vật học của Cơ quan Lâm nghiệp Mỹ cho hay.

Tuy nhiên, sắc đỏ rực rỡ của một số loài cây vẫn là điều bí ẩn đối với các nhà khoa học. Khi thu sang, những cây phong và tần bì trở nên đỏ rực là nhờ chất sắc tố (anthocyanins), chỉ xuất hiện vào mùa thu. Chất này cũng mang đến màu đỏ cho những quả dâu chín, táo đỏ và mận.

Ở cây cối, những chất tạo màu đỏ này có tác dụng như một tấm lá chắn ánh sáng mặt trời, ngăn các tia có hại và bảo đảm cho lá cây khỏi bị ánh sáng với cường độ quá mạnh. Nó cũng đóng vai trò là chất chống đông, bảo vệ các tế bào cây khỏi bị đông cứng, và còn là chất chống oxy hóa.

Cây cối tạo ra những chất này để phản ứng với điều kiện khắc nghiệt như lạnh đến mức đóng băng, tia UV, khô hạn và nấm mốc.

Ngoài ra, lá cây màu đỏ cũng là dấu hiệu của bệnh tật và mệt mỏi. Nếu chúng ta thấy lá của một hay nhiều cây chuyển màu đỏ từ rất sớm - vào khoảng tháng 8 - rất có thể nó đang phải chiến đấu với nấm hoặc bị một ai đó lái xe đâm vào.

Nhưng tại sao cây cối lại mất công sức nhuộm lá chỉ để ít ngày sau đó chúng rụng đi?

"Một số người suy đoán rằng điều đó giúp lá cây đương đầu với stress", Schaberg nói với LiveScience. "Nếu các sắc tố giúp cho lá tồn tại trên cây thêm ít ngày nữa, lá có thể giúp cây thu nhận được những điều tốt cho cây trước khi rụng. Cây sẽ tích trữ nguồn sống đó cho mùa sinh sôi sau".

Nếu nhìn từ mối liên hệ giữa màu đỏ của lá cây với mức độ ô nhiễm môi trường, sự thay lá của cây khi mùa thu sang sẽ không chỉ là cảnh đẹp. Các nhà khoa học hy vọng rằng việc nghiên cứu các sắc tố lá cây sẽ giúp tìm hiểu mức độ "stress" mà cây phải chịu đựng và qua đó biết được sự tác động của môi trường. Một ngày nào đó, lá cây sẽ kể cho chúng ta biết cây cối đang thấy gì.

TẠI SAO DORAEMON MÀU XANH???






Nhắc đến Doraemon, người ta nghĩ ngay tới màu xanh. Chắc hẳn các bạn đã gặp không ít những nhân vật hoạt hình có mối liên kết chặt chẽ với màu sắc đến vậy.



Nhìn lại lịch sử truyện tranh cũng như phim hoạt hình, một điều ngạc nhiên đến thú vị là hầu như các nhân vật đều mang hai màu trắng - đen chủ đạo. Ví dụ như chuột Mickey hay Tetsuwan Atom ("Astro Boy"). Lý do khá dễ hiểu, những nhân vật được yêu thích này xuất hiện từ thời người ta sử dụng kỹ thuật in typo và phim đen trắng.

Thế nhưng, khác với các nhân vật đàn anh đàn chị, ngay từ lần ra mắt đầu tiên (tháng 12 năm 1969), Doraemon đã có màu xanh, cũng có nghĩa "Doraemon" vốn dĩ là tranh truyện màu. Nhưng tại sao lại là màu xanh mà không phải một màu nào khác? Các bạn hãy nghe lời giải thích của chính tác giả nhé:


"Hồi đó, hầu hết các tạp chí truyện tranh đều sử dụng màu nâu đất hoặc màu vàng cho trang bìa, tên sách được in màu đỏ. Nếu loại hai màu đỏ và vàng thì chỉ còn màu xanh. Vì vậy Doraemon đã có màu xanh."


Tác giả đã tìm tòi gam màu xanh vừa tinh khiết vừa bắt mắt, lại tương đối hiếm thấy thời bấy giờ dành cho nhân vật Doraemon. Chú mèo máy xanh nổi bật trên nền giấy có gam màu nóng, điều này đã góp phần giúp Doraemon trở nên ấn tượng trong lòng độc giả. Khi tivi màu xuất hiện, nhân vật mèo máy Doraemon càng trở nên nổi tiếng.

Hiện nay các mangaka (hoạ sĩ truyện tranh) thường sáng tác theo xu hướng gắn kết nhân vật của mình với một màu sắc nào đó (ví dụ trung sĩ Ếch ý). Điều này chứng tỏ chú mèo máy Doraemon đã thực sự đi trước thời đại

NHỮNG CON TÀU CHÌM ĐẾN TẬN ĐÂU ?



Người ta thường cho rằng các con tàu đắm không chìm xuống đến đáy biển mà lơ lửng bất động ở một độ sâu nào đó, do ở đây, nước bị nén đặc tới mức không cho vật chất lọt qua. Các nhà khoa học đã chứng minh điều đó là sai lầm.

Ý nghĩ rằng nước dưới sâu rất đặc cũng có một số căn cứ, bởi vì áp suất của nước dưới sâu quả thật rất lớn. Ở độ sâu 10 m, nước ép vào vật nhúng trong nó với một lực 10N trên 1cm2. Ở độ sâu 1.000 mét, lực ép đó là 1.000 N. Đại dương có những chỗ còn sâu tới mấy cây số (như vũng Marian ở Thái Bình Dương sâu trên 11 km). Qua đó có thể thấy ngay là ở những nơi sâu như thế, nước và những vật chìm trong nước phải chịu một áp suất vô cùng lớn. Nếu dìm một cái chai rỗng có đậy chặt nút xuống một nơi khá sâu rồi lại mang nó lên thì bạn sẽ thấy, áp suất của nước đã đẩy nút chai chạy tọt vào trong và chai chứa đầy nước.

Qua đó, tự nhiên chúng ta sẽ nghĩ rằng có lẽ áp suất lớn như vậy nhất định sẽ dồn ép nước ở dưới sâu sát lại đến nỗi ngay những vật nặng cũng không thể dìm ở trong đó được, giống như một quả cân sắt không thể chìm trong thủy ngân vậy.

Nhưng thật ra, những ý nghĩ đại loại như thế hoàn toàn sai lầm. Thí nghiệm cho biết, cũng giống như tất cả các chất lỏng nói chung, nước rất ít bị nén lại. Dưới áp suất 10N/cm2, nước chỉ bị nén lại cả thảy 1/22.000 thể tích của nó mà thôi. Và cứ mỗi lần áp suất tăng lên một lượng như vậy, thì nó cũng chỉ nén chừng ấy mà thôi.

Nếu muốn nén nước đến mức để sắt không chìm ở trong nó thì cần phải tăng trọng lượng riêng của nước lên 8 lần. Thế nhưng muốn tăng trọng lượng riêng của nước dù chỉ lên 2 lần thôi, nghĩa là rút nhỏ thể tích đi một nửa, thì cần phải một áp suất 110.000 N/cm2 (với giả thuyết rằng dưới áp suất lớn như vậy, nước cũng vẫn co vì nén như đã nói ở trên). Một áp suất lớn như vậy thì chỉ ở nơi biển sâu 110 km mới có được!

Từ đó có thể thấy rằng, nước dưới biển sâu hầu như không bị dồn nén lại. Ở nơi sâu nhất, trọng lượng riêng của nước cũng chỉ có thể tăng được 1.100/22.000, nghĩa là lớn hơn trọng lượng riêng của nước thường cả thảy là 1/20 hoặc 5% thôi. Mà điều này dường như không ảnh hưởng tới điều kiện nổi của các vật thể khác nhau trong đó.

Hơn nữa, những vật rắn nhúng vào trong loại nước như thế cũng phải chịu áp suất ấy, do đó cũng bị nén lại. Vì vậy không còn một chút nghi ngờ gì nữa, hễ thuyền đắm là chìm một mạch xuống tận đáy biển. Hay như Gion Meray nói: “Vật nào đã chìm trong một cốc nước, tất phải chìm xuống tận đáy biển, kể cả nơi sâu nhất”.

NHỮNG CON SỐ KHỔNG LỒ 1 NGÀY TRÊN INTERNET

Trung bình trong 24 tiếng, thế giới trực tuyến đón nhận hàng tỷ e-mail mới, hàng chục triệu lượt cập nhật Facebook và hàng trăm nghìn bài viết của các blogger...
Hơn 210 tỷ e-mail được gửi đi mỗi ngày (chủ yếu là thư rác - spam).
Trung bình có 3 triệu ảnh được đăng lên trang chia sẻ Flickr, tương đương cuốn album có 375.000 trang.
Trung bình mỗi 24 giờ, cộng đồng blogger đăng 900.000 bài viết mới, đủ để báo New York Times phát hành trong 19 năm. 43 triệu GB dữ liệu được truyền qua điện thoại di động và cần tới 1,7 triệu đĩa Blu-ray, 9,2 triệu đĩa DVD hoặc 63,9 nghìn tỷ đĩa mềm để lưu trữ
Facebook có thêm 700.000 thành viên mới cùng 45 triệu lượt cập nhập status, còn Twitter đón nhận khoảng 5 triệu thông điệp.
Doanh thu từ các dịch vụ di động mỗi ngày là 145 triệu USD, trong số đó có 13 triệu USD là từ game video.

VÌ SAO BỐN MÙA TRONG NĂM LẠI DÀI KHÔNG BẰNG NHAU


Mỗi mùa trong năm không phải tròn trịa bằng số ngày một năm chia cho 4, mà được căn theo thời tiết phục vụ nhà nông. Vì thế, nó chẳng liên quan gì đến phép chia đều.

Mùa xuân bắt đầu từ ngày Xuân phân (23/1) đến Hạ chí (21/6) tức là khoảng 92 ngày 19 giờ. Mùa hè bắt đầu từ Hạ chí đến Thu phân (23/9) dài khoảng 93 ngày 15 giờ. Mùa thu kéo dài từ Thu phân tới Đông chí (22/12) dài khoảng 89 ngày 19 giờ. Mùa đông từ Đông chí tới Xuân phân chỉ dài có 89 ngày. Như vậy mùa hè dài hơn mùa đông những 4 ngày 15 tiếng.
Hình mô phỏng chuyển động của trái đất trong một năm quanh mặt trời.

Vấn đề ngắn dài này hoàn toàn liên quan đến khoảng cách giữa trái đất với mặt trời ở mỗi thời điểm xa hay gần. Ta biết rằng trái đất quay xung quanh mặt trời theo quỹ đạo hình bầu dục, mà mặt trời không phải là tâm điểm của hình bầu dục đó, mà chỉ là một tiêu điểm trong hình bầu dục thôi. Như vậy, khi trái đất quay trên quỹ đạo, sẽ có lúc nó gần mặt trời hơn, có lúc cách xa hơn.

Mùa hạ, khi trái đất ở xa mặt trời nhất, sức hút của mặt trời đối với nó là yếu nhất, do đó trái đất quay chậm nhất, và thời gian của mùa hè dài nhất trong một năm. Ngược lại, mùa đông, khi trái đất ở gần mặt trời nhất, sức hút của mặt trời tác động lên nó mạnh nhất, do đó trái đất quay nhanh hơn lúc nào hết, và đó là mùa ngắn nhất trong năm. Tương tự như vậy có thể xét cho mùa xuân và mùa thu, là hai mùa trung gian.

LÀM THẾ NÀO ĐỂ BIẾT MỘT HÒN ĐÁ LÀ MỘT THIÊN THẠCH


Nếu đặt trước mắt bạn một đống đá và sắt cục, bạn có phân biệt được hòn nào là thiên thạch, hòn nào là đá hay sắt tự nhiên không? Chẳng khó lắm đâu. Để ý một chút, bạn sẽ thấy thiên thạch có lớp vỏ mỏng và những rãnh không khí rất đặc trưng.

Khi bay vào bầu khí quyền, thiên thạch cọ sát với không khí nên bề mặt bị nóng lên mấy nghìn độ, và chảy thành nước. Sau đó, khi nguội dần, bề mặt nóng chảy này đóng lại thành một lớp vỏ mỏng gọi là lớp vỏ nóng chảy, thường chỉ dày độ 1 mm, màu nâu hoặc nâu đen.

Trong quá trình lớp vỏ này nguội dần, không khí thổi qua bề mặt nó và để lại những vết hằn rõ, gọi là các rãnh không khí, trông giống như vết ngón tay để lại khi ta nắm bột mì. Lớp vỏ nóng chảy và những rãnh không khí là đặc điểm chủ yếu của thiên thạch. Nếu thấy tảng đá hay cục sắt nào có các đặc điểm kể trên, thì có thể khẳng định đó là thiên thạch.

Một số thiên thạch rơi xuống đất lâu ngày, bị mưa nắng phong hóa làm bong mất lớp vỏ cứng. Trường hợp đó, khó nhận ra các rãnh không khí, nhưng đã có cách khác để nhận ra chúng. Thiên thạch đá trông rất giống đá trên trái đất, nhưng với cùng thể tích, bạn sẽ thấy nó nặng hơn nhiều. Chúng thường chứa một lượng sắt nhất định, có từ tính, dùng nam châm thử là biết ngay. Ngoài ra, quan sát kỹ mặt cắt của thiên thạch đá, bạn sẽ thấy trong đó có rất nhiều hạt tròn nhỏ, đường kính 1-3 mm. 90% thiên thạch đá đều có những hạt tròn nhỏ như vậy.

Thành phần chủ yếu của thiên thạch đá là sắt và niken, trong đó sắt chiếm khoảng 90%, niken 4-8%. Lượng niken trong sắt tự nhiên trên trái đất không nhiều như vậy. Nếu mài nhẵn mặt cắt của thiên thạch sắt rồi dùng axit nitric bôi vào, sẽ xuất hiện những vết rỗ rất đặc biệt, giống như các ô hoa. Đó là vì thành phần các chất trong thiên thạch sắt phân bố không đều, chỗ nhiều chỗ ít niken. Chỗ chứa nhiều niken khó bị axit ăn mòn và ngược lại, tạo nên các đường vân. Đây cũng là một cách để nhận biết thiên thạch.

VÌ SAO LÔNG NHÍM NHỌN


Sưu tầm

Ngày xưa, họ nhà Nhím có bộ lông rất mựợt. Trong cánh rừng nọ có một chú Nhím con rất hay trêu chọc mọi người. Một hôm, Nhím con ngắm nghía cái mũi nhọn của mình và chợt nghĩ ra một trò tinh nghịch.
Nhím con lấy cung tên ra bắn, mũi tên nhọn cắm phập vào thân cây, chuôi tên rung bần bật. Nhím con khoái chí lắm. Nhím con nấp sau một thân cây đổ. Thấy Thỏ con đang xách giỏ cà rốt đi tới, Nhím con giương cung bắn. “Vút!”. Mũi tên bay sượt qua giữa hai tai của Thỏ con.
- Ối! - Thỏ con hét lên kinh hãi.
Nhím con xách cung tên đi tiếp. Trông thấy hai anh em Khỉ đang tập đu cây chuyền cành, Nhím con giương cung bắn. Mũi tên cắm “phập” vào thân cây khiến Khỉ em giật mình và trượt tay, suýt nữa thì bị ngã.
Biết chuyện, bác Gõ Kiến nghiêm nghị nói với Nhím con:
- Cháu không được đùa nghịch như vậy, nếu lỡ làm các bạn đau thì sao?
Thế nhưng Nhím con vẫn không nghe lời bác Gõ Kiến. Một hôm khác, Nhím con trông thấy Gấu đang trèo lên cây lấy mật ong. Khi Gấu trèo tới gần tổ ong, Nhím con liền bắn một phát tên trúng vào tổ ong. Thế là đàn ong bay ùa ra khỏi tổ. Ong không chỉ đốt Gấu mà còn đốt cả Nhím con nữa. Nhím con cuống cuồng bỏ chạy, đàn ong vẫn đuổi sát phía sau.
Mải chạy, Nhím con lao phải bụi cây xương rồng và bị mắc luôn vào đám gai tua tủa. Nó vừa giãy giụa vừa kêu ầm ĩ: “Đau quá! Cứu tôi với!”
Thỏ con, Khỉ anh và Khỉ em chạy tới tìm cách gỡ gai, vạch cây kéo Nhím ra. Lúc này, gai xương rồng bám đầy người Nhím. Các bạn cố rút những cái gai ra nhưng vừa chạm đến thì Nhím đã kêu rên: “Đau quá! Đừng rút gai nữa!”
Lâu dần, những cái gai xương rồng đã gắn chặt vào mình Nhím, không sao gỡ ra được. Càng lạ hơn nữa là những cái gai ấy cứ mọc dài thêm ra và trở thành những cái lông cứng bao quanh mình Nhím. Nhím rất hối hận vì những trò nghịch ngợm của mình nhưng đã muộn. Suốt đời, Nhím phải mang những cái lông nhọn và cứng ở trên người.

TẠI SAO NGƯỜI TA LẠI ĐEO NHẪN Ở NGÓN ÁP ÚT


Bạn để hai bàn tay đối diện, gập ngón giữa lại và áp sát vào nhau rồi cho hai bàn tay mở ra nhưng các ngón còn lại chống vào nhau ở đầu mút ngón.

Bạn sẽ thấy các ngón cái, trỏ, út đều dễ dàng tách ra nhưng riêng hai ngón áp út lại không thể rời.

Và đây cơ sở để người Trung Quốc đưa ra một cách giải thích rất thú vị và thuyết phục về lý do đeo nhẫn cưới ở ngón áp út.

Theo họ, ngón tay cái tượng trưng cho cha mẹ, ngón tay trỏ tượng trưng cho anh em, ngón giữa là chính bạn, ngón áp út tượng trưng cho người bạn đời, và ngón út tượng trưng cho con cái của bạn.

Khi thử úp hai bàn tay theo kiểu đã nói ở trên, bạn sẽ thấy chỉ có ngón áp út là không thể tách nhau ra được. Đó là bởi cha mẹ bạn không thể sống suốt đời với bạn. Anh em cũng sẽ có gia đình riêng và sẽ rời xa bạn. Cuối cùng con cái bạn cũng vậy, chúng sẽ tạo dựng cuộc sống của riêng mình chứ không thể sống cùng bạn mãi mãi.

Còn với ngón áp út, bạn sẽ thấy ngạc nhiên khi không thể tách rời chúng ra khỏi nhau. Đó là vì bạn cùng người bạn đời được số phận mang đến với nhau để hòa quyện, gắn bó không thể tách rời suốt cả cuộc đời, cho dù tất cả thế giới này bỏ hai bạn ra đi và cuộc sống của hai người có trải qua bao thăng trầm, ngọt đắng đến thế nào đi nữa.

Đó chính là lý do tại sao người ta lại đeo nhẫn cưới ở ngón áp út.

NHỮNG ĐIỀU ÍT BIẾT VỀ HỘP ĐEN MÁY BAY

Trên mỗi phi cơ đều có hai thiết bị lưu các số liệu chuyến bay và ghi âm buồng lái. Là đầu mối để xác định nguyên nhân mỗi vụ tai nạn hàng không, chúng được thiết kế siêu bền, sơn màu da cam (nhưng vẫn được gọi tên là hộp đen) và có thể tự phát tín hiệu báo vị trí.
Không quân Brazil tìm thấy hộp đen còn khá nguyên vẹn của chiếc Boeing 737 đâm xuống rừng Amazon ngày 29/9/2006, làm chết toàn bộ 154 người trên khoang. Ảnh: Wikipedia.

Từ thời anh em nhà Wright, hai nhà tiên phong trong ngành chế tạo máy bay đầu thế kỷ 20, họ đã biết sử dụng một thiết bị để ghi lại vòng quay của cánh quạt. Nhưng phải đến thời kỳ sau Thế chiến II, việc sử dụng các thiết bị ghi âm và dữ liệu chuyến bay mới được dùng phổ biến và chúng thường được gọi một cách thông dụng là hộp đen (black box).

Từ những năm 1960, công nghệ băng từ (magnetic tape) được ứng dụng chế tạo hộp đen máy bay và đến nay vẫn còn sử dụng. Tuy nhiên các máy bay hiện đại đang chuyển sang công nghệ thể rắn (solid-state) xuất hiện từ những năm 1990 có độ bền và hiệu quả vượt trội. Ngày nay các nhà sản xuất hộp đen cũng đã chấm dứt sử dụng băng từ. Theo nhà sản xuất hộp đen Honeywell, thiết bị lưu trữ dùng công nghệ thể rắn đáng tin cậy hơn nhiều so với băng từ.

Trên mối chiếc máy bay đều có hai thiết bị cùng được gọi là hộp đen gồm Máy ghi âm buồng lái (CVR) và Máy ghi dữ liệu chuyến bay (FDR). Thực chất chúng được sơn màu da cam nhằm dễ nhận thấy nhất. Cả hai đều hoạt động từ nguồn điện lấy từ máy phát sản sinh điện từ động cơ máy bay.

Máy ghi âm buồng lái (CVR)

Tất cả các máy bay thương mại ngày nay đều có các microphone gắn trong buồng lái, nhằm lưu lại mọi liên lạc và trao đổi của phi hành đoàn. Các microphone này cũng được thiết kế để bắt được mọi tiếng động khác trong buồng lái như tiếng bật công tắc, gõ cửa... Thông thường mỗi buồng lái máy bay có 4 microphones được gắn trong tai nghe của cơ trưởng, tai nghe của phi công phụ lái, tai nghe của thành viên thứ ba phi hành đoàn và gắn tại trung tâm buồng lái, nơi có thể ghi lại các tín hiệu báo động và những âm thanh khác.

Mỗi chiếc microphone này nối trực tiếp tới hộp đen CVR. Mọi âm thanh trong buồng lái đều được các microphone này thu lại và chuyển tới CVR, nơi tiến hành mã hóa và lưu trữ. Hầu hết các CVR sử dụng công nghệ băng từ có thể ghi lại 30 phút âm thanh, khi nào hết lại ghi lại từ đầu. Do đó chúng luôn ghi lại 30 phút trao đổi cuối cùng trong buồng lái trước khi tai nạn xảy ra. Trong khi đó, hộp đen CVR sử dụng công nghệ thể rắn có thể ghi được tới 2 tiếng âm thanh.


Những cánh tay robot của thiết bị tìm kiếm điều khiển từ xa đang giữ chiếc hộp đen CVR của chiếc McDonnell Doughlas Md-83 thuộc hãng Alaska Airlines đâm xuống Thái Bình Dương ngày 31/1/2000, làm 88 người chết. Ảnh: Electronics.


Máy ghi dữ liệu chuyến bay (FDR)
Chiếc hộp đen thứ hai trên máy bay này được thiết kế để ghi lại nhiều dữ liệu hoạt động từ các hệ thống vận hành trên máy bay. Có các cảm biến điện tử được nối từ nhiều vị trí trên máy bay tới thiết bị thu nhận dữ liệu chuyến bay. Từ đây dữ liệu tiếp tục được chuyển về hộp đen FDR lưu trữ. Bất cứ công tắc nào trên máy bay được bật hoặc tắt cũng đều được FDR ghi lại.

Tại Mỹ, Cơ quan quản lý hành không liên bang (FAA) của nước này quy định máy bay thương mại phải ghi lại tối thiểu 11 tới 29 thông số của chuyến bay tùy quy mô chở khách của máy bay. Các hộp đen FDR dùng công nghệ băng từ có thể ghi tối đa 100 thông số, trong khi FDR dùng công nghệ thể rắn có thể ghi lại hơn 700 thông số. Công nghệ thể rắn có thể lưu nhiều thông số hơn vì chúng cho phép dữ liệu được truyền nhanh hơn. FDR thể rắn có thể lưu tới 25 tiếng dữ liệu chuyến bay và mỗi thông số đều cho phép các nhà điều tra có thêm đầu mối để xác định nguyên nhân tai nạn.

Từ năm 1997, Cơ quản quản lý hàng không liên bang Mỹ quy định hộp đen FDR của các máy bay sản xuất sau ngày 19/8/2002 phải ghi được tối thiểu 88 thông số. Những thông số chính của chuyến bay mà hầu hết các FDR đều phải ghi lại gồm thời gian bay, áp suất, tốc độ bay, gia tốc thẳng đứng, ví trí các bộ phận cánh và lưu lượng của nhiên liệu.





Chiếc hộp đen ghi dữ liệu chuyến bay (FDR) của chiếc Boeing 767 của hãng Egypt Air đâm xuống Đại Tây Dương ngày 31/10/1999, làm chết toàn bộ 217 người trên khoang. Ảnh: Electronics.

Thiết kế siêu bền

Trong rất nhiều vụ tai nạn máy bay, thiết bị duy nhất còn hoạt động được chính là phần lõi của hai hộp đen được thiết kế có thể chống va đập cực mạnh (CSMU). CSMU có hình trụ được đặt bên trong các hộp đen. Đây là phần còn nguyên vẹn cho dù những bộ phận khác của hộp đen bị hư hại trong tai nạn vì được thiết kế để chịu được nhiệt độ cực lớn và va đập có lực ép hàng tấn. Trong những hộp đen đời cũ dùng công nghệ băng từ, phần lõi CSMU thường được đặt trong chiếc hộp hình chữ nhật.

Để đảm bảo độ bền hộp đen, nhà sản xuất phải tiến hành thử nghiệm đặc biệt tỉ mỉ đối với bộ phận lõi CSMU. Nếu các nhà điều tra có thứ này trong tay họ sẽ lấy lại được các thông tin họ cần. Những thử nghiệm của nhà sản xuất đối với phần lõi hộp đen thường là thử va đập cực mạnh giống một vụ tai nạn thực sự, thử lửa, thử ngập sâu dưới đáy biển có độ muối cao hay ngâm trong chất lỏng có nhiều hóa chất. Thông thường hộp đen có thể chịu được nhiệt độ cao tới 1.100 độ C trong 30 phút liên tục và ngâm dưới độ sâu lên tới 6.100 mét trong 30 ngày.

Nhà sản xuất hộp đen thường bán trực tiếp sản phẩm của họ cho các nhà chế tạo máy bay để tiến hành lắp đặt trên phi cơ. Cả hai chiếc hộp đen đều được đặt ở phần đuôi của máy bay, nhằm gia tăng khả năng sống sót cho chúng trong mỗi vụ tai nạn. Theo các chuyên gia, phần đuôi của máy bay thường là vị trí cuối cùng chịu lực tác động khi tai nạn xảy ra nên là phần có độ an toàn cao nhất.

Tìm hộp đen sau tai nạn

Dù được gọi là hộp đen, trên thực tế chúng được sơn màu da cam sáng nhằm dễ nhận thấy nhất. Ngoài ra chúng còn được gắn thiết bị đèn hiệu báo vị trí dưới nước (ULB). Khi máy bay đâm xuống biển hay sông hồ, thiết bị báo tín hiệu này sẽ gửi đi sóng siêu âm mà tai người không thể nghe được, nhưng hệ thống định vị vật dưới nước bằng âm hoặc siêu âm sẽ dễ dàng phát hiện ra chúng.

Có một cảm biến ngập nước gắn vào thiết bị báo tín hiệu này trông giống như mắt con bò đực. Khi nào nước chạm tới cảm biến này, nó lập tức kích hoạt cho thiết bị báo tín hiệu hoạt động. Mỗi thiết bị báo tín hiệu có khả năng phát các sóng siêu âm mỗi giây một lần và liên tục trong 30 ngày. Đây chính là khoảng thời gian để các đội tìm kiếm hộp đen phải tận dụng nhằm xác định ra chúng, trước khi chúng trở nên vô dụng. Đó là lý do tại sao đội tìm kiếm hộp đen chiếc Airbus A330 của Air France đâm xuống Đại Tây Dương đêm 31/5 đang phải chạy đua với thời gian.

Tại Mỹ, khi các nhà điều tra tìm thấy hộp đen họ sẽ chuyển chúng tới phòng thí nghiệm của Cơ quan an toàn vận tải quốc gia (NTSB). Các chuyên gia tại đây sẽ có các biện pháp và thiết bị nhằm đảm bảo hai hộp đen không bị hư hại thêm. Nếu máy bay đâm xuống biển và hộp đen bị ngâm trong nước, chúng sẽ được đặt trong các máy làm lạnh để giữ nguyên trạng thái ẩm, tránh việc hộp đen bị khô ảnh hưởng đến số liệu bên trong.

Sau đó các chuyên gia sẽ tiến hành download các dữ liệu từ hai hộp đen để tái tạo các tình huống và điều kiện trên máy bay khi tai nạn xảy ra. Quá trình này thường kéo dài trong vài tuần hoặc vài tháng mới có thể hoàn tất. Cũng có thể chỉ mất vài phút đã có thể đọc được số liệu cần thiết nếu tình trạng hộp đen còn tốt, đặc biệt là loại sử dụng công nghệ thể rắn. Các nhà sản xuất hộp đen thường cung cấp cho nhà điều tra hệ thống đọc hộp đen và các phần mềm cần thiết để phân tích số liệu lấy từ chúng.

Cả hai hộp đen ghi âm buồng lái và số liệu chuyến bay đều là những vật vô giá đối với các cuộc điều tra nguyên nhân tai nạn máy bay. Đây thường là những thứ duy nhất còn sống sót trong mỗi thảm kịch và cung cấp đầu mối quan trọng cho các nhà điều tra. Với sự phát triển của công nghệ, hộp đen sẽ tiếp tục đóng vai trò then chốt trong các điều tra tai nạn hàng không trong tương lai.

Ngày nay, hộp đen không chỉ được sử dụng trong các máy bay mà còn được gắn trên những đoàn tàu và xe hơi. Nhà sản xuất xe hơi khổng lồ của Mỹ mới đệ đơn xin phá sản GM từng ứng dụng công nghệ hộp đen trong các sản phẩm của mình như Corvette từ một thập kỷ qua, nhằm hỗ trợ cảnh sát điều tra khi tai nạn xảy ra.

Theo VnExpress